भारतबाट आयात गरिने आँपमा अत्यधिक मात्रामा रासायनिक विषादी फेला परेपछि नेपाल र जापानले भारतीय आँपको आयातमा प्रतिबन्ध लगाएका छन्। सीमावर्ती क्वारेन्टाइन निरीक्षकहरूले विषादीको मात्रा निकै बढी रहेको पत्ता लगाएपछि कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयले यो निर्णय गरेको हो।
मधेश प्रदेशको भूमि व्यवस्था, कृषि तथा सहकारी मन्त्रालयका प्रवक्ता मनीषकुमार पालले यो प्रतिबन्धले स्थानीय उत्पादनलाई प्रोत्साहन गर्ने बताए। उनले नागरिकले स्वस्थ फलफूल उपभोग गर्न पाउने विश्वास व्यक्त गरे।
तर, नेपालका आँप व्यवसायीहरू बजारमा अभाव, मूल्यवृद्धि तथा ठूलो आर्थिक क्षतिको चिन्तामा छन्। नेपाल आँप उत्पादन र निर्यात गर्ने देश भए पनि आन्तरिक उत्पादनले घरेलु माग धान्न सक्दैन। नेपाली आँपको मौसम केवल दुई महिनासम्म मात्र रहन्छ।
फलफूल व्यवसायीहरूले भारतीय फलफूलमा पूर्ण प्रतिबन्धको सट्टा कडा क्वारेन्टाइन प्रणाली लागू गर्नुपर्ने माग गरेका छन्।
भारतबाट आँप आयात गर्ने प्रमुख पाँच देशमा अमेरिका, संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई), बेलायत, नेदरल्यान्ड्स र साउदी अरेबिया छन्। भारतीय आँपमा अत्यधिक विषादी भेटिनुले त्यहाँको फलफूल उत्पादन प्रणालीबारे प्रश्न उठाएको छ।
यो प्रतिबन्ध भारतको कोकण क्षेत्रका अल्फोन्सो आँप किसानहरूले कठिन मौसम सामना गरिरहेका बेला आएको हो। ढिलो वर्षा र अत्यधिक गर्मीले किसानहरूको ९० प्रतिशतसम्म उत्पादन क्षति भएको छ।
जापानले गत महिना भारतका केसर, अल्फोन्सो, लङ्ग्रा र बंैगनपल्ली जातका आँपमा २० वर्षयताकै पहिलोपटक प्रतिबन्ध लगाएको हो।
भारतीय प्रशोधन केन्द्रहरूमा उत्पादन प्रक्रियामा अनियमितता भेटिएपछि जापानले यो निर्णय गरेको हो। मार्चमा जापानी क्वारेन्टाइन अधिकारीहरूले उत्तर प्रदेशस्थित रहमानपुर क्षेत्रमा निरीक्षण गर्दा कीटाणुनाश प्रक्रियामा कमजोरी फेला पारेका थिए।
योकोहामा प्लान्ट प्रोटेक्सन एसोसिएसनका अनुसार भारतले सञ्चालन मापदण्ड सुधार गरेपछि मात्र आँप पुनः स्वीकार गरिनेछ। यसअघि सन् १९८६ मा ‘फ्रुट फ्लाइ’ संक्रमणका कारण जापानले भारतीय आँपमा प्रतिबन्ध लगाएको थियो, जुन २० वर्षपछि हटाइएको थियो।
