- मुख्य कुराहरू:
- नेकपा (एमाले) का नेता प्रदीप ज्ञवालीले सरकारको ‘बफर स्टेट’ सम्बन्धी भनाइप्रति आपत्ति जनाएका छन्।
- नेपाललाई ‘बफर स्टेट’ भन्नु राष्ट्रिय हित र स्वतन्त्र अस्तित्वको विरुद्धमा रहेको उनको तर्क छ।
- यस भनाइले नेपालको परराष्ट्र नीति र भूराजनीतिक बुझाइमाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।
- सरकारको यस्तो अभिव्यक्तिले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा नेपालको छविमा नकारात्मक असर पार्न सक्ने विश्लेषण गरिएको छ।
नेकपा (एमाले) का नेता प्रदीप ज्ञवालीले सरकारले नेपालको भूराजनीतिक अवस्थितिलाई ‘बफर स्टेट’ को रूपमा उल्लेख गरेकोमा कडा आपत्ति जनाएका छन्। उनले सरकारको यो भनाइ राष्ट्रिय स्वाभिमान र स्वतन्त्र अस्तित्वको विरुद्धमा रहेको बताएका हुन्।
ज्ञवालीले ‘बफर स्टेट’ को अवधारणालाई नेपालको स्वतन्त्र परराष्ट्र नीति र सार्वभौमिकतामाथिको प्रहारका रूपमा व्याख्या गरेका छन्। यसले नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा कस्तो प्रभाव पार्छ भन्नेमाथि गहिरो विश्लेषण आवश्यक देखिन्छ।
उनले सरकारको यस्तो बुझाइले नेपाललाई दुई ठूला छिमेकी राष्ट्रहरू भारत र चीनबीचको केवल एउटा तटस्थ क्षेत्रको रूपमा मात्र सीमित गर्न खोजेको संकेत गर्छ। यो नेपालको ऐतिहासिक भूमिका र स्वतन्त्र निर्णय क्षमताको अवमूल्यन हो।
यसले के संकेत गर्छ भने वर्तमान सरकार नेपालको भूराजनीतिक संवेदनशीलतालाई गम्भीरतापूर्वक बुझ्न असफल भएको छ। राष्ट्रिय हितलाई केन्द्रमा राखेर परराष्ट्र नीति सञ्चालन गर्नुपर्नेमा यस्तो अभिव्यक्तिले अन्योल सिर्जना गरेको छ।
पूर्व परराष्ट्रमन्त्री समेत रहेका ज्ञवालीले नेपालले सधैं स्वतन्त्र र असंलग्न परराष्ट्र नीति अपनाउँदै आएको स्मरण गराए। ‘बफर स्टेट’ को अवधारणाले यो नीतिलाई कमजोर बनाउने खतरा रहेको उनको भनाइ छ।
सरकारको यो भनाइले राष्ट्रिय बहसलाई पुनः भूराजनीतिक अवस्थिति र नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय भूमिकातर्फ मोडेको छ। आगामी दिनमा यस विषयमा थप राजनीतिक ध्रुवीकरण देखिन सक्ने सम्भावना छ।
